ਮੁੰਬਈ, 20 ਜੁਲਾਈ: ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬੌਸ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵਾਟਸਐਪ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਸੁਨੇਹਾ ਆਵੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੋਵੇ ਕਿ ਮੈਂ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਂ… ਜਲਦੀ ਇਹ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰ ਦਿਓ… ਤਾਂ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ ਪੈਸੇ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਦੋਗੇ? ਦੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਹੀ ਗਲਤੀ ਕੀਤੀ… ਅਤੇ ਦੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਦੇਖਦਿਆਂ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਸਾਈਬਰ ਠੱਗਾਂ ਦੇ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਨੇ ਹੁਣ ਇੱਕ ਅੰਤਰ-ਰਾਜ਼ੀ ਗੈਂਗ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ‘ਬੌਸ ਸਕੈਂਡ’ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਾਰਾ ਖੇਡ ਕਿਵੇਂ ਚਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਤੱਕ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਜਾਲ ਬਿਛਾਇਆ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਕੀਤੀ? ਦਰਅਸਲ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਖਾਂ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਮੋਬਾਈਲ ‘ਤੇ ਵਾਟਸਐਪ ਸੁਨੇਹਾ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਫੋਟੋ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਸ਼ੱਕ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਸੁਨੇਹੇ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, “ਮੈਂ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਂ… ਕੁਝ ਜਰੂਰੀ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨੇ ਹਨ… ਜਲਦੀ ਪੈਸੇ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਦਿਓ।”
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਕ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਣ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ। ਜਦ ਤੱਕ ਅਸਲੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਹੋਈ, ਤਦ ਤੱਕ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਹੋ ਚੁਕੀ ਸੀ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਖਾਤੇ ਤੋਂ 10 ਕਰੋੜ 40 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਈਬਰ ਠੱਗਾਂ ਨੇ ਕੱਢ ਲਏ ਸਨ। ਇਸੀ ਮਾਡਸ ਓਪਰੇਂਡੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਮੁੰਬਈ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਸਾਈਬਰ ਫਰੌਡ ਦਾ ਨਾਮ ‘ਬੌਸ ਸਕੈਂਡ’ ਰੱਖਿਆ।
ਮੁੰਬਈ ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਦੀ ਦੱਖਣੀ ਸਾਈਬਰ ਪੁਲਿਸ ਲਈ ਇਹ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਸਾਈਬਰ ਫਰੌਡ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਇੱਕ ਸੰਗਠਿਤ ਨੈੱਟਵਰਕ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਸੀ। ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਟਰੇਲਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ… ਹਰ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਪਰਤ ਖੋਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।
ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਜਾਲਨਾ… ਫਿਰ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਸੀਵਾਨ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿੱਲੀ… ਲਗਾਤਾਰ ਛਾਪੇ ਮਾਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਤੱਕ 8 ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁਕਿਆ ਹੈ। ਪੁੱਛਤਾਛ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਗੈਂਗ ਬੈਂਕ ਖਾਤਿਆਂ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਕਰਦਾ ਸੀ… ਰਕਮ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁਮਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ… ਅਤੇ ਫਿਰ ਠੱਗੀ ਦੇ ਪੈਸੇ ਨਾਲ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦ ਕੇ ਮਨੀ ਟਰੇਲ ਛਿਪਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਜਾਂਚ ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਅੱਗੇ ਵਧੀ, ਇਸ ਗੈਂਗ ਦੀ ਪਰਤਾਂ ਖੁਲਦੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਤੋਂ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ, ਬੈਂਕ ਪਾਸਬੁੱਕ… ਏਟੀਐਮ ਕਾਰਡ ਅਤੇ ਕਈ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਸਬੂਤ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਇਹ ਰਹੀ ਕਿ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਪੁਲਿਸ ਨੇ 5 ਕਰੋੜ 63 ਲੱਖ 98 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਕਮ ਬੈਂਕ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੀਜ਼ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ। ਪਰ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਪੂਰੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਉਪਲਬਧ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਨਕਦ ਕੱਢਣ ਵਾਲੇ, ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਫਰਜ਼ੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਕਈ ਚਿਹਰੇ ਅਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣੇ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਸ ਪੂਰੇ ਰੈਕਟ ਦੇ ਅਸਲੀ ਮਾਸਟਰਮਾਈਂਡ ‘ਤੇ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ ਠੱਗੀ ਦੀ ਰਕਮ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਿਹਾਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਨਾਮੀ ਜੁਵੈਲਰਾਂ ਤੋਂ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਾ ਗਿਆ। ਇਸੀ ਸੁਰਾਗ ‘ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ… ਪੁੱਛਤਾਛ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਇਸੇ “ਬੌਸ ਸਕੈਂਡ” ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਦੂਜੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
–
ਐਮਐਸ/